Coğrafi Bilgi Sistemleri Kent

Coğrafi Bilgi Sistemleri Nedir?

Coğrafi bilgi sistemleri nedir?

Aslında hepimiz coğrafi bilgi sistemlerini kullanıyoruz. Bunu örnekle açıklamak istiyorum. Bir yerden bir yere gitmek için telefonumuzu çıkarıp bir navigasyon uygulaması açtığımızda veya whatsapp uygulamasından konumumuzu paylaşırken CBS’yi kullanmış oluyoruz. Çünkü bu sistemlerin arka planında çalışan sistem coğrafi bilgi sistemi teknolojisidir.

İngilizce adı Geographical Information Systems (GIS) olan ve dilimize Coğrafi Bilgi Sitemleri (CBS) şeklinde geçmiş olan Coğrafi bilgi sistemleri (CBS) mekana ait olan verilerin toplanması, depolanması, görselleştirilmesi, analiz edilmesi, sorgulanması ve kullanıcılara sunulması gibi fonksiyonları birleştiren bir bilgi sistemidir. Bilginin mekânsal karşılığını oluşturarak yönetilmesini sağlayan bir karar destek sistemidir. Yani sözel olan verinin konumsal olarak taşınmasına ve buna yönelik çeşitli analizlerin ve modellemelerin yapılmasına olanak tanıyan bir sistemdir.

Başka bir şekilde açıklamam gerekirse coğrafi bilgi sistemleri birçok veri tipinin bir araya gelmesiyle oluşur. Coğrafi bilgi sistemleri bu veri tiplerini kullanarak mekânsal konumlarının analizini yapabilir ve kullanıcılar için görsel hale getirebilir. Bu sayede kullanıcıların daha güvenilir kararlar verebilmelerine olanak sağlar.

Coğrafi bilgi sisteminin kurulması için gerekli olan elemanlar nelerdir?

  • Yazılım
  • Donanım
  • Veri
  • Analiz yöntemleri
  • İnsanlar (CBS uzmanları)

CBS de veri yapıları nelerdir?

Coğrafi bilgi sistemlerinde veri yapısı vektör ve raster veri olarak ikiye ayrılır. Kısaca vektör ve raster veriyi açıklıyorum.

Vektör veri: Vektör veriler, dünya üzerindeki konumu bilinen, koordinat bilgisine sahip verilerdir, temelde noktalara bağlı olarak temsil edilen, üç farklı geometriye sahip (nokta, çizgi, alan) verilerdir.

Raster veri: Raster veriler hücrelere bağlı olan (piksellere) mekânsal verilerdir; eşit ölçüdeki satır ve sütunlara sahip piksellerden oluşurlar, her bir piksel bir renk değeri depolar. Hava fotoğrafları, uydu görüntüleri, dijital yükseklik modelleri (DEM), farklı özellik ve formatlarda taranmış kâğıt haritalar raster formatındadır.

Coğrafi bilgi sistemleri hangi alanlarda kullanılmaktadır?

Ülkemizde son yıllarda coğrafi bilgi sistemlerine olan ilgi bir hayli artmakla birlikte CBS dünyanın birçok ülkesinde geniş bir kullanım ağına sahip olan ve aynı zamanda içerisinde farklı disiplinleri de barındıran bir teknolojidir. Bu disiplinleri ve kullanım alanlarının bir kısmını kısaca sıralamak gerekirse;

  • Şehir Planlama
  • Hidroloji
  • Coğrafya
  • Jeoloji
  • Ziraat
  • Eğitim
  • Üretim
  • Sağlık
  • Sigorta
  • Ulaşım
  • Toplum güvenliği gibi disiplinlerde ve sektörlerde kullanılmaktadır.

Şehir ve Bölge Planlama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri

Şehir ve bölge planlama alanında coğrafi bilgi sistemlerinin kullanımı her geçen gün artmaktadır. Planlama sürecinde çalıştığı kente belirli bir vizyon belirleyen ve kentin geleceğine yönelik stratejiler belirleyecek olan şehir plancısı için çalıştığı kente dair veri toplamak, analizler yapmak ve yapılan bu analizleri yorumlamak son derece önemlidir. Yapılacak olan bu analizlerin sadece mevcut durum analizi değil gerekirse kentin geçmişine yönelik veri toplama, günümüz ve geçmişi karşılaştırma gibi kente dair tanımlanan probleme odaklı analizler de gerçekleştirebilmektedir.

Bu aşamada coğrafi bilgi sistemleri devreye girmektedir. Şehir plancısı için verileri altlık olarak kullanılan “halihazır haritalara” aktarma sürecinde büyük fayda sağladığı ve sağlamaya devam edeceği göz ardı edilmemelidir.

Kaynak: portal.netcad.com.tr

 

Gökhan Sert

Mersin Üniversitesi Şehir ve Bölge Planlama bölümü son sınıf öğrencisiyim.Bu platformu planlama,mimarlık ve tasarım ile ilgili araştırmalardan edindiğim bilgileri arttırmak ve sizlerle paylaşmak amacıyla kurdum.

2 Yorum

Yorum yazmak için tıklayın

  • Dostum iyi guzel yazmissin. Programin adı bile COĞRAFİ diyorken coğrafyayı es gecmen buyuk eksiklik bence.

    • Yorumunuz için teşekkür ederim. Ufak bir gözden kaçma olmuş diyelim. Düzeltme işlemi yapılmıştır.